@prefix sdo: .
@prefix gtm: .
@prefix o: .
@prefix xsd: .
@prefix hg: .
@prefix geo: .
@prefix rdfs: .
@prefix owl: .
@prefix rdf: .
@prefix prov: .
a sdo:CreativeWork, gtm:Straat ;
o:created "2021-07-08T12:42:00+00:00"^^xsd:dateTime ;
o:id 111 ;
o:is_public true ;
o:item_set ;
sdo:sdDatePublished "2026-09-20T00:35:24+00:00"^^xsd:dateTime ;
o:owner ;
o:resource_class ;
o:resource_template ;
o:site ;
o:title "Markt"^^xsd:string ;
hg:absorbed , , , ;
hg:liesIn , , , , ;
geo:hasGeometry _:genid1 ;
rdfs:seeAlso ;
owl:sameAs ;
sdo:alternateName "Groote Markt"@nl ;
sdo:description "Tegen het einde van de 14de eeuw had de stad zich zó belangrijk uitgebreid, dat overheid en poorters hun aandacht gingen schenken aan nieuwe eisen op economisch en stedebouwkundig gebied. De behoefte aan een aan de eisen van die tijd voldoend marktterrein deed zich steeds meer gevoelen. Men begreep, dat het middelpunt der stad verplaatst moest worden. De singelgrachten waren omstreeks 1350 gegraven en met de uitbreidingen naar het oosten en naar het westen was een begin gemaakt. Er ontstond een nieuwe stad, ter onderscheiding van de bestaande kern langs het water van de Haven en de Gouwe. Ter uitbreiding van het reeds bestaande marktterrein (waarvoor tot dat tijdstip in hoofdzaak de tegenwoordige rijwegen van de Markt werden benut) en ter verkrijging van een bouwterrein voor een nieuw stadhuis, werd in 1395 van de graaf van Blois het tussen de genoemde rijwegen gelegen driehoekige moerassige stuk grond (ook wel aangeduid als die polre (polder) int marctvelt) aangekocht. De straten om dit marktveld droegen eigen namen. De boogvormige straat aan de noord- en noordoostelijke zijde heette Regenboog. De naam Regenboog komt reeds voor in 1331 (Regestenlijst Archief Sint-Janskerk 3). Het gedeelte aan de westzijde heette in 1323 reeds de Coeystrate (Regestenlijst Gasthuis-Archief 3). Vermoedelijk werd deze straat zo genoemd omdat hierlangs het slachtvee werd gedreven naar die hoek van de Markt waar de koeien- markt werd gehouden. Aan deze straat stond de pael, de plaats waar ieder voor de slacht bestemd stuk vee gekeurd moest worden. In 1781 ís nog sprake van de Koestraat aan het Marktveld (Eigenboek Inventaris der Oude Rechterlijke archieven Gouda 384, fol. 117). De naam Koestraat bleef zelfs tot in het begin van de 20ste eeuw in de volksmond gehandhaafd. De straat aan de zuidoostelijke zijde heette Botermarkt (Buttermarct). Hier werden de zuivelprodukten - in het bijzonder de boter - ter markt gebracht. Dit gedeelte werd echter in 1330 (Regestenlijst Archief Sint-Janskerk 2) en nog lang daarna de Oudelle (in den Delle-Doudelle) genoemd en ook in de 16de eeuw (Inventaris der Oude Rechterlijke archieven Gouda 332, 1587, fol. 10) wordt nog gesproken van de Bottermarct of d'oude delle. Deze naam kwam ook voor in andere steden en betekent een dal, del of laaggelegen terrein. De Markt is inderdaad een der lager gelegen delen van de binnenstad. De namen Regenboog en Botermarkt werden nog to in het begin van de 20ste eeuw (Goudsche Adresboeken vóór 1909) gebruikt. De rest van de marktbebouwing werd als Markt aangeduid. In het Adresboek van 1909 wordt de bebouwing aan het gehele plein Markt genoemd. In de volksmond (en ook nog op de kaart in de Gemeenteatlas van J. Kuiper (1865-1882) en een gids voor Gouda van 109 werd ook de naam Groote Markt gebruikt."@nl ;
sdo:identifier "https://www.goudatijdmachine.nl/id/straat/markt"^^xsd:string ;
sdo:mentions "Vermeld als het marctvelt in 1368 (Leenkamer Holland, fol. 119v)"@nl, "B&W besluit, nummer 17651 (2-12-1980)"@nl ;
sdo:name "Markt"@nl ;
sdo:startDate "1368"^^xsd:gYear ;
gtm:genoemdNaar "Genoemd naar de markten (jaar-, week-, paarden-, rundvee-, varkens-, warenmarkten enzovoorts) die hier werden en worden gehouden. De drie straten om de markt hadden in het verleden eigen namen. De noord/noordoostzijde werd de Regenboog genoemd, de westzijde de Koestraat en de zuidoostzijde de Botermarkt. Deze namen dateren uit de veertiende eeuw, maar werden nog tot in de twintigste eeuw gebruikt."@nl ;
gtm:ligging "driehoekig plein en centrum van de stad, genummerd van de Wijdstraat (bij de Kerksteeg) naar de Wijdstraat (bij de Korte Groenendaal), tegen de wijzers van de klok in"@nl ;
sdo:isPartOf .
o:id 2 .
o:id 2 .
o:id 909 .
o:id 2 .
o:id 2 .
o:label "BAG id 0513300000004708"^^xsd:string .
a rdf:Statement ;
rdf:subject ;
rdf:predicate sdo:description ;
rdf:object "Tegen het einde van de 14de eeuw had de stad zich zó belangrijk uitgebreid, dat overheid en poorters hun aandacht gingen schenken aan nieuwe eisen op economisch en stedebouwkundig gebied. De behoefte aan een aan de eisen van die tijd voldoend marktterrein deed zich steeds meer gevoelen. Men begreep, dat het middelpunt der stad verplaatst moest worden. De singelgrachten waren omstreeks 1350 gegraven en met de uitbreidingen naar het oosten en naar het westen was een begin gemaakt. Er ontstond een nieuwe stad, ter onderscheiding van de bestaande kern langs het water van de Haven en de Gouwe. Ter uitbreiding van het reeds bestaande marktterrein (waarvoor tot dat tijdstip in hoofdzaak de tegenwoordige rijwegen van de Markt werden benut) en ter verkrijging van een bouwterrein voor een nieuw stadhuis, werd in 1395 van de graaf van Blois het tussen de genoemde rijwegen gelegen driehoekige moerassige stuk grond (ook wel aangeduid als die polre (polder) int marctvelt) aangekocht. De straten om dit marktveld droegen eigen namen. De boogvormige straat aan de noord- en noordoostelijke zijde heette Regenboog. De naam Regenboog komt reeds voor in 1331 (Regestenlijst Archief Sint-Janskerk 3). Het gedeelte aan de westzijde heette in 1323 reeds de Coeystrate (Regestenlijst Gasthuis-Archief 3). Vermoedelijk werd deze straat zo genoemd omdat hierlangs het slachtvee werd gedreven naar die hoek van de Markt waar de koeien- markt werd gehouden. Aan deze straat stond de pael, de plaats waar ieder voor de slacht bestemd stuk vee gekeurd moest worden. In 1781 ís nog sprake van de Koestraat aan het Marktveld (Eigenboek Inventaris der Oude Rechterlijke archieven Gouda 384, fol. 117). De naam Koestraat bleef zelfs tot in het begin van de 20ste eeuw in de volksmond gehandhaafd. De straat aan de zuidoostelijke zijde heette Botermarkt (Buttermarct). Hier werden de zuivelprodukten - in het bijzonder de boter - ter markt gebracht. Dit gedeelte werd echter in 1330 (Regestenlijst Archief Sint-Janskerk 2) en nog lang daarna de Oudelle (in den Delle-Doudelle) genoemd en ook in de 16de eeuw (Inventaris der Oude Rechterlijke archieven Gouda 332, 1587, fol. 10) wordt nog gesproken van de Bottermarct of d'oude delle. Deze naam kwam ook voor in andere steden en betekent een dal, del of laaggelegen terrein. De Markt is inderdaad een der lager gelegen delen van de binnenstad. De namen Regenboog en Botermarkt werden nog to in het begin van de 20ste eeuw (Goudsche Adresboeken vóór 1909) gebruikt. De rest van de marktbebouwing werd als Markt aangeduid. In het Adresboek van 1909 wordt de bebouwing aan het gehele plein Markt genoemd. In de volksmond (en ook nog op de kaart in de Gemeenteatlas van J. Kuiper (1865-1882) en een gids voor Gouda van 109 werd ook de naam Groote Markt gebruikt."@nl ;
prov:hadPrimarySource , , , ;
sdo:citation .
o:label "Goudsche straatnamen (Scheygrond), pagina 123"^^xsd:string ;
o:lang "nl"^^xsd:string .
a rdf:Statement ;
rdf:subject ;
rdf:predicate geo:hasGeometry ;
rdf:object _:genid1 ;
sdo:citation .
o:label "Gemeente Gouda, GIS-laag Open:V_OPENBARERUIMTE, openbare ruimte 0513300000004708"^^xsd:string ;
o:lang "nl"^^xsd:string .
_:genid1 geo:asWKT "MULTILINESTRING((4.7102954 52.0111145,4.7112286 52.0116162,4.7112973 52.0116582,4.7113275 52.0116975,4.7116022 52.01167),(4.7113275 52.0116975,4.7113346 52.011732,4.7112953 52.0117888,4.7111563 52.0119435,4.7110376 52.0120343,4.7108995 52.0121014,4.710662 52.0121546,4.7105193 52.0121728,4.7103346 52.0121777,4.7101462 52.0121659,4.7099985 52.0121342,4.7099824 52.0122796),(4.7099985 52.0121342,4.7100948 52.0111651))"^^geo:wktLiteral .